On the mov(i)e in Sri Lanka

Na een fantastische roadtrip langs de westkust van Marokko heeft uw blogger weer plaatsgenomen achter zijn laptop in Dorst. We hebben daarbij onder meer het nationale (vogel)park Souss Massa ten zuiden van Agadir bezocht. Dieper naar het zuiden zijn we de westelijke sahara in getrokken. De verhalen daarover hebben jullie nog tegoed.

Nu eerst volgen we broerlief met zijn vrouw verder op hun reis door Sri Lanka. Marjo en Liesbeth worden daar immers druk in beslag genomen met het maken van een documentaire over lokale human-elephant conflicten.
Hierbij een eerste samenvatting van de berichten van Liesbeth, waar mijn mailbox ondertussen aardig mee volgestroomd is.

Het filmen is begonnen. Op 5 december hebben we eerst in Bundala gefilmd. Er zijn op verschillende plaatsen opnames gemaakt bij de 'fence'. Dit is de afzetting die met steun van de MHEF geplaatst is om ongewenst olifanten bezoek in dorpen en op boerenakkers te voorkómen.

De volgende dag hebben we het Elefant Transit Home bezocht om er te filmen. Dat is de plaats waar verweesde of zieke olifanten tijdelijk opgevangen worden om er te kunnen aansterken alvorens zij weer in de vrije natuur kunnen worden teruggeplaatst en zich weer kunnen aansluiten bij een kudde.

Omdat Jayantha en Sudath, de begeleiders die ons rondrijden, naar Colombo zijn vertrokken hadden wij een vrije dag. Een mooie gelegenheid om Embilipitiya, de plaats waar we momenteel zitten, eens te verkennen. Drie en een half uur gelopen, waarbij ik wel honderden plaatjes had kunnen maken....
Zoveel drukte op het busstation, de markt en in de straten ... met overal ambachtslieden langs de weg, waar we uitgebreid naar hebben staan kijken. Zelfs kogellagers worden nog met de hand gemaakt. Er zijn nog heel oude smederijen, horlogemakers en bakkerijen. Er is veel handwerk, ook op straat en alles wat nog enigszins bruikbaar is, wordt zorgvuldig gerepareerd. Het is geen weggooimaatschappij. Volop betel-nootverkopers ook, die vriendelijk lachen met hun oranje tandjes... De betel-noot is een geliefd, niet erg gezond en behoorlijk verslavend genotsmiddel, waar de lokale bevolking dol op is.

De couleur locale is boeiend en interessant. Er zijn opvallend weinig toeristen. Ik zag alleen een Chinees en een paar backpackers op het busstation. De bussen zitten tjokvol, er wordt in- en uitgestapt terwijl de bus nog rijdt. Chaotische taferelen, waar niemand zich aan lijkt te storen en waar vooralsnog ook geen orde in lijkt te gaan komen.

Tussen de stalletjes met vooral groente en exotisch fruit lopen de koeien en de talrijke marktbezoekers door elkaar en scharrelen vooral héél veel wilde hondjes op zoek naar voedselresten...

Iedereen wil met ons praten, hoewel ze nauwelijks Engels kunnen.
Wel erg vriendelijk allemaal. Geweldig!
Ook in het hotel is men behulpzaam en erg vriendelijk.
Het is een behoorlijk groot oud hotel, dat op dit moment wordt gerenoveerd. Gedeeltelijk is het al klaar. Momenteel zijn er erg weinig gasten. Van de gastvrije general manager krijg ik de gelegenheid om op zijn kantoor de mail te versturen. Op ons bed ligt een olifant, gevouwen van de handdoeken.... De jongen van de house keeping straalt, als ik hem daarover een compliment maak.

Deze dag zijn we al om acht uur op stap gegaan om samen met Jayantha en Sudath 'schoolbooks', dat zijn schriften, pennen en andere schoolbenodigdheden, voor de kinderen te brengen bij families waarvan de vader of de moeder is gedood door een ongeluk met een olifant.
Het was een schitterende rit door landelijk Sri Lanka. Zoals ik het me altijd herinner, met veel groen en kleine huisjes. Vaak zijn de wegen, hoewel erg smal, al wel geasfalteerd. Heel veel zien er nog uit als dertig jaar geleden. De vriendelijke bevolking en een stralend zonnetje maakt het allemaal heel lieflijk. Jayantha vertelde dat vorig jaar op ongeveer dezelfde tijd alles overstroomd was en onder water stond. Er zijn ook nu nog 'dipjes' waar het water rijkelijk over de weg stroomt. Het is regentijd.

Om half twaalf komen we aan bij het Elefant Transit Home. Helaas, de dierenarts is er niet.
Er wordt een interview met Jayantha gefilmd.
Tegen de tijd dat de dierenarts, Vithja Parera, aankwam was het te laat om op pad te gaan, dit in verband met de lunch om één uur. ( sic!)

Plan B: baby olifantjes in het water filmen. De vier kleinste olifantjes worden dagelijks met twee verzorgers meegenomen het meer in. De dames van de filmploeg wilden dit graag filmen en het liefst met Marjo erbij.
Eigenlijk wordt hier nooit toestemming voor gegeven, maar de dierenarts ging toch overstag. Hij filmde zelf ook hoe Marjo spontaan uit de kleren stapte en blijmoedig te water ging om met de olifantjes te zwemmen. Toen hij ook nog - heel ongebruikelijk - de olifantjes melk mocht geven kon zijn dag niet meer stuk.

Ruim dertig jaar geleden deed hij dit ook in Pinewala, maar daar waren toen slechts 8 olifanten terwijl er nu ongeveer 75 zijn. Alles mag voor de film en het goede doel: geld inzamelen voor een olifantenziekenhuis.
Marjo genoot, maar ook de filmploeg die alles vastlegde.

Daarna werd het tijd om naar het aangrenzende Udawalewe Park te gaan om te filmen. We zouden op zoek gaan naar olifanten, die een halsband met gps-volgsysteem om de nek dragen. Klokslag half drie vertrokken Marjo en Vithja, de dierenarts, in open jeep met ranger en geweer. De filmploeg met chauffeur en ik volgden, waarbij de meisjes bijna de hele tijd op het dak gezeten hebben om te filmen.
Na enkele pogingen om olifanten met een soort antenne te traceren, zagen we plotseling meerdere olifanten die in het transit home bleken te zijn grootgebracht. De dieren waren los van elkaar over verschillende jaren in het park vrij gelaten.

De onderzoekers verwonderden zich dat deze olifanten elkaar 'gevonden' hadden en een familiegroep hadden gevormd. Verrassend succesvol vonden ze er waren namelijk ook baby's in de groep

Via een hobbelig weggetje reden we naar een rots, waar we onder toeziend oog van de ranger op mochten klimmen en zo een prachtig uitzicht hadden... Prima voor de opnamen van de filmploeg.
Helaas waren de batterijen van de audio snel leeg en moeten er morgen nog shots over gedaan worden. Het gaat dus niet allemaal even vlot. Maar uiteindelijk waren we dik tevreden met de dikhuidenshots.

Ik heb geen olifantenhuid en ben weer gestoken door kleine vliegjes, die door de kleren heen kunnen prikken.
Dat werd dus een fijne douche met dettol....en zo weer kakelfris.
Marjo was ook blij met zijn schrobbeurtje na het zwemmen in het meer met de olifantjes...

Sri Lanka in beeld

Net terug en nu alweer op weg.
Marjo en Liesbeth zijn nu voor drie weken naar Sri Lanka in verband met de opnames van een documentaire over olifanten, waar Marjo een belangrijke rol in speelt.

We zijn gisterochtend aangekomen in Colombo.
Gelukkig was Jayantha er om ons op te halen. Het was een prima vlucht met the Emerates, maar onderweg weinig geslapen. Een beetje moe wel kwamen we in het hotel Mount Lavinia aan. Niet veel gedaan, een beetje gedut en aan het zwembad liggen lezen.
Even acclimatiseren dus.
 
Onder de link Human elephant conflict treft u een uitgebreid PDF-verslag aan over een documentaire, die in een samenwerkings verband tussen PLUK MEDIA, de VRIENDEN van de OLIFANT en de MARJO HOEDEMAKER ELEPHANT FOUNDATION tot stand gebracht zal gaan worden. Hierin wordt u geïnformeerd over een documentaire, die het Human-elephant-conflict, zoals dit op Sri Lanka speelt, als onderwerp heeft.

Vanochtend zijn we om zeven uur met een busje richting Udawalawa vertrokken met Jayantha en Sudhad als chauffeur. We zijn hier om een film te maken, maar de hele weg was eigenlijk al een film. Alles trok aan ons voorbij: kraampjes met fruit variërend van bananen, mango's, kokosnoten tot limoenen en jackfruit en andere inheemse fruitsoorten. Verder zakken kapok, rieten hoedjes, geknoopte kleedjes enzovoort. Je kijkt eigenlijk zo in de 'etalages', de halve voorraad staat buiten op straat uitgestald.
Ik wilde overal wel stoppen om rond te neuzen, maar er was slechts tijd voor een snelle koffie- en sanitaire stop. We snelden helaas ook de rijstvelden en theeplantages in allerijl voorbij. De natuur is prachtig, heel veel groen.

Om een uur troffen we Mildred en Annegre, zij zijn de filmmakers. Met hen hebben we een eerste 'shot' opgenomen bij een familie waarvan de man is gedood door een olifant. Het is dramatisch voor het gezin wanneer de kostwinner weg valt. De kinderen worden gesteund met gratis schoolboeken en er is voor deze familie een nieuw huis gebouwd.
Jayantha krijgt de namen door van de gezinnen, die rechtstreeks door olifanten getroffen zijn of aan hun landbouwgewassen schade hebben geleden door toedoen van olifanten. Zodoende kan hij deze families benaderen om te steunen. Hij heeft deze 'organisatie' op touw gezet en Marjo draagt met de MHEF hier een steentje aan bij.

Hierbij een paar wereldfoto's van olifanten in de vrije natuur - Sri Lanka op zijn fraaist!

Hazyview

Gisteren zijn we via Pretoriuskop naar Hazyview gereden. Een leuke tocht buiten Kruger, waar we weer ander stukje Afrika te zien kregen. Hazyview - letterlijk heiig uitzicht - is een kleine plattelandstad in Mpumalanga en staat bekend vanwege bananenplantages en een schitterend vergezicht in de buurt, dat 'Gods Window' wordt genoemd.
In Hazyview zijn we na een lange zoektocht in een internetcafé beland, waar een heel vriendelijke jongen met engelengeduld ons heeft geholpen om alle berichten in één keer te versturen.
Aanvankelijk ging het moeizaam, maar het lukte en dát is wat telt.

In de avond hadden we een nightdrive vanuit Skukuza. Om acht uur is het al heel donker en aanvankelijk dachten we niet veel te zien, maar niets bleek minder waar.
We zagen al snel drie leeuwinnen, die op jacht waren.....
Zij omcirkelden een groep impala's. Er zijn nu al veel jongen - de geboorte explosie is begonnen - en daar hebben ze veel belangstelling voor. We hebben een hele tijd naar dit gedrag gekeken. Marjo vindt het heel interessant, maar ik ben blij dat ik geen kill gezien heb!

Verder zagen we maar liefst vier keer een uil, drie maal een gevlekte uil en ook een arenduil. Dat is de grootste en sterkste Afrikaanse uil met lange oorpluimen, een dikke kop, een zeer massieve bouw en een luide roep die klinkt als oehoe... oehoe... Hij wordt zo genoemd omdat hij erg groot is, net als een arend.

Tot drie maal toe spotten we een genetkat en heel bijzonder zagen we ook een civetkat, bekend van de muskusgeur, die in parfum verwerkt wordt. Het is een stevig gedrongen roofdier met korte poten en een lange volle staart. De ruige losse vacht is grijsachtig van kleur met een zwarte streep van de kop tot het puntje van de staart.
- zie foto -
Ze komen weliswaar voor in Kruger, maar ze laten zich slechts zelden zien. Overdag leeft hij in een natuurlijk hol of tussen dichte begroeiing. Het is een solitair levend nachtdier, tamelijk agressief ook.

Na ook nog een hyena en een zadeldekjakhals in het vizier te hebben gekregen, hadden we al met al een zeer geslaagde trip. Overigens hebben we toch al niet te klagen met tot drie keer toe jachtluipaarden op ons pad naar Lower Sabie, de enorme krokodillen bij Sunsetdam, de grote aantallen nijlpaarden - ruim 20 en vaak actief - en het meest fascinerend natuurlijk de groep badende olifanten daar.
Verder ook nog een drinkende giraf gezien met van die onhandig gespreide voorpoten...

De volgende dag, op weg naar Transport dam en Asfaal, was het bewolkt en niet té warm. Een mooie rit over droge goed begaanbare wegen.
Weer veel impala's met jongen gezien, twee neushoorns, giraffen, waterbokken, zebra's, kudus, steenbokjes en twee maal een duikerantilope, dat is bijzonder. ( zie foto ) Deze bijzonder gracieuze antilope behoort tot een van de zes ondersoorten van de familie der antilopen.


Verder ook nog een ijsvogel en natuurlijk ontbraken de gebruikelijke watervogels niet.
En, jawel hoor, weer twee leeuwen op de weg! Tenslotte, op de weg van Afsaal naar Rinosterpan zagen we een prachtige volwassen panter heel dicht bij de weg pontificaal op een heuvel liggen!

Toen we hier afgelopen dinsdag in kamp Skukuza aankwamen in ons bekende huisje zagen we tot onze verbazing, dat er bij verschillende buurhuisjes de koelkast ontbrak?! Vreemd......wat moet je hier zonder koelkast?

Grace, onze hulp en 'huiscongiërge' verwittigde ons dat de koelkast binnen stond. Was dat niet een beetje overdreven? Wij draaien de koelkast altijd naar de wand, zodat de deur niet open kan. Een noodmaatregel tegen 'brutale apen'. We gaven dit gisteren nog als advies aan onze nieuwe buren.
Vanochtend al om een uur of zes trok er een heus roversgilde rond met enorme bavianen als roverhoofdmannen aan kop. We hoorden ze al bij de buren rommelen en zagen ze met brood en ander voedsel de boom in vluchten of het dak op. Toen ik plotseling iets hoorde schuiven, dacht ik dat deze onverlaten met onze keukentafel bezig waren, maar ze hadden het op de koelkast gemunt.

Twee bavianen trekken de kast strategisch van de muur af om de deur te kunnen openen. Ik wist niet wat ik zag....... een baviaan op het muurtje en de koelkast naar voren... en de deur al open... ongelofelijk!
We waren net op tijd. Ook wel weer listig natuurlijk! Misschien toch overwegen om ook de koelkast binnen te zetten?

De volgende dag, na een nacht met veel onweer en regen, bleef de regen aanhouden...wat doe je dan? Lezen en een beetje mailen. Ik heb weer een poging gewaagd om berichten te versturen - zonder succes.
In de middag zijn we toch de slippery roads op gegaan, de echte 'ongebaande paden' op.

Veel wild was er toen niet te bespeuren. Dieren in het wild houden zich bij regen meestal gedeisd en trekken zich dan terug in de bush.
Toch wel weer een een enorme olifantstier voor ons op het pad en plotseling in een verdieping midden op de weg een neushoorn, die niet van plan was een stap voor of achteruit te zetten. Dat was dus wachten totdat zijne majesteit aanstalten wilde maken om ons de ruimte geven. Aan de andere kant van dat dal in de weg stond ook een auto al minstens een 'eeuwigheid' te wachten.
Je bent op vakantie en je wilt vooruit, dus teruggaan is geen optie! Zo gaat dat wanneer je veel vrije tijd hebt!


Een mini human-rhino conflict, dat Marjo dus oploste door even met zijn gaspedaal luidluchtig aan te geven, dat mr. Rhino in de weg stond. Uiteindelijk ging de neushoorn toch opzij.

Voor de nodige proviand moesten we naar Hazyview. Daar hebben we ook boodschappen gedaan voor ons 'pleeggezin'. In Cork, waar het gezin woont, was alleen Zakan, 'n meisje van negen, thuis.
Iedereen was naar de crèche. Raisa is vier jaar geworden en nam daar afscheid, omdat ze volgend jaar naar de 'echte' school gaat. Op de crèche was het een hele happening met luid roepende kinderen. Ze overstemden elkaar luid schreeuwend aandacht vragend om te vertellen hoe ze heetten, hoe oud ze waren en dat de school in Cork staat. Allemaal in perfect Engels.
Het was een klein gebouwtje tjokvol met moeders en heel veel kinderen.

Onze reis loopt op een eindje.
Via de Salitjeroad naar Mlondozi dam voor onze laatste lunch in het park.
Onderweg enorme kuddes met heel veel olifanten ten afscheid. Ook nog een aantal neushoorns en veel buffels, gnoes, zebra's, giraffen. Vervolgens werden we getracteerd op een prachtige groep hoog springende impala's en een paar stoeiende kleuterwrattenzwijntjes. Aan vogels zagen we onder andere zadelbekooievaars, secretarisvogels, struisvogels, aalscholvers, een slangenhalsvogel en goliathreiger. ( zie foto )

De dag was weer geslaagd.
Morgen naar Johannesburg en terug naar huis.

Bij ons vertrek uit Skukuza was het bewolkt en regenachtig. Onderweg zouden we overigens nog drie heel erge onweersbuien krijgen. Dat was dus een afscheid met veel hemeltranen.......................
Bij Malalanegate werden we uitgeleide gedaan door drie leeuwen, verschillende kuddes olifanten en twee neushoorns.

....en heel veel olifanten dus...
Ten afscheid van ons verblijf in het Kruger bliezen ze met hun lange snuit al onze reisverhalen uit
en toonden ons terstond... hun geweldig indrukwekkende k....